İyotlu tuz beynin yakıtı

Etiketler: , ,
Pazartesi, Ocak 9, 2012, 14:00
Yazı başlıklarının gönderildiği tarih Beslenme - Sağlık, Şifalı Bitkiler kategori ve 0 Yorum şimdiye kadar.

Her gün toplu iğne başı kadar alınacak iyotlu tuz, beden, zihin ve ruh sağlığı üzerinde belirleyici faktör. Yetersiz iyot alımı ise özellikle çocuklarda zeka geriliğinin başlıca nedeni.

İyot, insan vücudunda çok az miktarda bulunan normal büyüme ve gelişme için gerekli bir eser elementtir. 1811’de deniz yosunları ile yapılan deneyler sırasında bulundu. İyot vücuda; besinler, su ve deniz ürünleri tüketimi ile alınır. Beyin ve sinir sisteminin normal büyüme ve gelişmesi ile vücut ısı ve enerjisinin devamı için gerekli olan tiroid hormonlarından tetraiyodotironin (T4, tiroksin) ve triiyodotironin (T3) yapımında kullanılır. Normal şartlarda vücudumuzda 15-20 mg. iyot bulunur. İyodun vücutta düşük seviyelerde bulunması ise önemli sorunlara davetiye çıkarır. İyot yetersizliği, dünyadaki önlenebilir zihinsel geriliğin başlıca nedenidir. Dünyada 130 ülkede önemli halk sağlığı sorunu olarak tanımlanmıştır. İçinde Avrupa’ dan bazı ülkelerin de bulunduğu pek çok dünya ülkesinde sosyal ve ekonomik gelişme için tehlike oluşturmaktadır. Yaklaşık olarak 1.5 milyar kişi ya da dünya nüfusunun yüzde 29’u iyot yetersizliğinin olduğu riskli bölgelerde yaşamaktadır.

Yılda 40 milyon bebeğin kaderi

Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre, ortalama günlük ihtiyaç olan 150 mcg iyot (bir toplu iğne başı kadar) yeterince alınamadığı için 740 milyon insanın guatrdan, dünya nüfusunun yüzde 54’nün ise iyot yetersizliği hastalıklarından etkilendiği belirlenmiştir. Yapılan tahminlere göre, her yıl doğan yaklaşık 40 milyon çocuk, annelerinin diyetinde yeterince iyot bulunmaması yüzünden farklı ölçülerde zihinsel gerilik riskiyle karşı karşıyadır. İyot yetersizliğinin gelişiminde yaşanılan coğrafyanın rolü de tartışılmaz. İyodun büyük bir bölümü buzul, kar ve yağmurlarla toprağın yüzeyinden alınarak rüzgar, ırmaklar ve sellerle okyanus ve denizlere taşınır, buharlaşarak yağmur ile birlikte tekrar toprağa döner. Bunun bir sonucu olarak özellikle deniz yosunları ve deniz ürünleri iyot açısından iyi kaynaklardır.

Lahana, şalgam ve turptaki gizli risk

Besin kaynakları üretildiği ortamın iyot içeriğini yansıtır. Sürekli tekrarlayan seller ve dağlık bölgelerdeki toprak erozyonu toprakta iyot yetersizliğine neden olur. Özellikle dağlık bölgelerdeki  topraklarda yetişen bütün bitkiler yetersiz miktarda iyot içerir. Besin tüketimleri tamamen bu topraklarda yetişen yiyeceklere bağlı olan insan ve hayvanlar da iyodu yetersiz alır. Ayrıca, yiyeceklerde bulunan guatrojenler denen antitroid bileşiklerinin tiroid bezinde iyot taşınmasını engelleyerek iyot yetersizliğinin oluşmasında rolü olduğu bilinmektedir. Antitiroid bileşiklerinin en önemlileri; lahana, karnıbahar, brüksel lahanası, şalgam, turp vb. sebzelerde bulunan glikosinolat türevi guatrinlerdir.

Yanıt verebilirsiniz, veya geri izleme yapabilirsiniz.

Yanıt bırak

This blog is kept spam free by WP-SpamFree.